Katılım Sigortacılığı Çalıştayı İZÜ’de Yapıldı

İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi (İZÜ) Uluslararası İslam Ekonomi ve Finansı Uygulama ve Araştırma Merkezi (İSEFAM) tarafından düzenlenen “Katılım Bankacılığı ve Katılım Sigortacılığı Mevzuatı 1. Çalıştayı: Mevcut Durum, Problemler ve Çözüm Önerileri” başlıklı çalıştay, 26 Aralık 2025 Cuma günü İZÜ ev sahipliğinde gerçekleştirildi.

Çalıştayın açılış konuşmasını, İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmet Cevat Acar yaptı.

Katılım Sigortacılığı Oturumunda SEDDK Tasarısı Masaya Yatırıldı

Çalıştay kapsamında gerçekleştirilen katılım sigortacılığı oturumunda, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) Katılım Düzenleme Daire Başkanı Şanbaz Yıldırım, katılım sigortacılığı ile katılım bireysel emeklilik sisteminin mevcut durumunu, uluslararası uyum gerekliliklerini, yönetişim ve yasal altyapısını değerlendirdi. Yıldırım ayrıca, SEDDK’nın hazırladığı taslak yönetmeliğin genel yaklaşımı ve kapsamını katılımcılarla paylaştı.

Danışma komitesi kararlarına ilişkin düzenleme ihtiyaçlarına da değinen Şanbaz Yıldırım, katılım sigortacılığının geliştirilmesi ve mevcut sorunların çözümüne katkı sağlanabilmesi için danışma komitesi kararlarında en sık karşılaşılan konuların akademik düzeyde ele alınmasının önemine dikkat çekti.

Uzmanlar ve Akademisyenler Katılım Bankacılığını Tartıştı

Çalıştayda, katılım sigortacılığının yanı sıra katılım bankacılığının mevcut durumu ve mevzuatsal altyapısı da alanında uzman isimler ve akademisyenler tarafından tartışıldı. Katılımcılar, bu alanlardaki problemlere yönelik çözüm önerileri üzerinde görüş alışverişinde bulundu.

Etkinlik, katılım bankacılığı ve sigortacılığı sektörlerinin geleceğine yönelik önemli bir fikir alışverişi platformu işlevi gördü. Düzenleyen kurum olan İSEFAM, bu tür çalıştaylarla hem sektör-akademi iş birliğini güçlendirmeyi hem de mevzuat geliştirme süreçlerine bilimsel ve analitik katkı sağlamayı hedefliyor.

Katılım Sigortacılığı ve Bireysel Emeklilikte Uluslararası Standartlar

Oturumlarda, katılım sigortacılığı (tekafül) ve katılım bireysel emeklilik sistemlerinin küresel standartlarla uyumlaştırılması gerekliliği vurgulandı. Uluslararası İslami Finansal Kuruluşlar (AAOIFI, IFSB gibi) tarafından belirlenen standartların, Türkiye’deki yerel mevzuata entegrasyonunun önemi üzerinde duruldu. Bu uyum sürecinin, yurt dışı yatırımcı çekmek ve sektörün küresel pazardaki rekabet gücünü artırmak açısından kritik olduğu ifade edildi.

Mevzuat Eksiklikleri ve Finansal Ürün Çeşitliliği

Tartışmalar, mevcut mevzuatın ürün çeşitliliğini artırmak ve yenilikçi finansal çözümler geliştirmek için yeterli esnekliği sağlayamadığı yönündeki eleştirilere odaklandı. Katılım sigortacılığında farklı risk yapılarına ve müşteri ihtiyaçlarına uygun ürünlerin geliştirilebilmesi için yasal çerçevenin gözden geçirilmesi gerektiği konusunda uzlaşı sağlandı. Özellikle mikro tekafül, sağlık sigortaları ve tarım sigortaları gibi niş alanlardaki potansiyelin mevzuat destekleriyle harekete geçirilebileceği belirtildi.

Denetim Mekanizmaları ve Şeffaflık

Şeffaflık ve etkin denetim mekanizmalarının, katılım sigortacılığının temel prensiplerinin korunmasındaki hayati rolüne dikkat çekildi. Fonların İslami prensiplere uygun yönetilip yönetilmediğinin izlenmesi, risk paylaşım mekanizmalarının işlerliği ve tüketici haklarının korunması için bağımsız denetim ve gözetim sistemlerinin güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı. SEDDK’nın bu konudaki düzenleyici rolünün ve hazırladığı taslağın, şeffaflık ilkelerini ne ölçüde desteklediği katılımcılar tarafından değerlendirildi.

Sektördeki İnsan Kaynağı ve Akademik Eğitim

Katılım sigortacılığı ve bankacılığı alanında uzmanlaşmış nitelikli insan kaynağı eksikliği, çalıştayda ele alınan diğer önemli bir sorun başlığı oldu. Üniversitelerde bu alana özgü lisans ve lisansüstü programların yaygınlaştırılması, sertifika programlarının desteklenmesi ve akademik araştırmaların teşvik edilmesinin sektörün sürdürülebilir büyümesi için elzem olduğu ifade edildi. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi gibi kurumların İSEFAM benzeri araştırma merkezleri aracılığıyla bu boşluğu doldurmada öncü rol oynayabileceği görüşü paylaşıldı.

Teknoloji ve Dijital Dönüşümün Etkisi

Finansal teknolojiler (FinTech) ve dijital dönüşümün, katılım sigortacılığı için hem fırsatlar hem de düzenleyici zorluklar barındırdığı konuşuldu. Akıllı sözleşmeler (smart contracts), blokzincir tabanlı şeffaflık uygulamaları ve dijital pazarlama kanallarının, maliyetleri düşürerek daha geniş kitlelere ulaşmayı mümkün kılabileceği belirtildi. Ancak, bu yeniliklerin mevcut mevzuat çerçevesinde nasıl konumlandırılacağı ve denetleneceği konusunda belirsizlikler olduğu da kaydedildi.

Tüketici Farkındalığı ve Güven

Sektörün büyümesi önündeki en önemli engellerden birinin, tüketicilerin katılım sigortacılığı ürünleri hakkındaki bilgi eksikliği ve dolayısıyla oluşan güven zafiyeti olduğu görüşüne yer verildi. Kamuoyunu bilinçlendirmeye yönelik kapsamlı iletişim kampanyalarına, ürünlerin anlaşılır ve şeffaf bir dille anlatılmasına ihtiyaç olduğu vurgulandı. SEDDK ve sektör temsilcilerinin bu konuda ortak çalışmalar yürütmesinin önemi bir kez daha teyit edildi.

Sektör İçi İş Birliği ve Bilgi Paylaşımı

Katılım bankaları ile katılım sigortacılığı şirketleri arasındaki sinerjinin geliştirilmesinin, kapsamlı finansal çözümler sunabilmek adına kritik olduğu ifade edildi. İki sektör arasında bilgi paylaşımı, ortak ürün geliştirme ve risk yönetimi konularında iş birliği modellerinin tartışıldığı oturumlarda, mevzuatın bu tür iş birliklerini teşvik edici yönde düzenlenmesi gerektiği sonucuna varıldı.

Çalıştay Sonuçları ve İleriye Dönük Adımlar

Çalıştay, geniş bir paydaş yelpazesinden gelen görüşlerin, somut mevzuat önerileri ve politika tavsiyeleri şeklinde raporlaştırılması ile sonuçlandı. Hazırlanan bu raporun ilgili kamu kurumlarına, özellikle de SEDDK ve Hazine ve Maliye Bakanlığı’na iletilerek mevzuat geliştirme süreçlerine doğrudan katkı sağlaması amaçlanıyor. İZÜ ve İSEFAM, benzer nitelikteki çalıştayları düzenleyerek sektörün gelişimine akademik destek vermeye devam edeceklerini bildirdi.

Etkinlik, soru-cevap bölümleri ve ara networking oturumlarıyla sona erdi. Katılımcılar, sektörün önündeki zorlukları anlamak ve çözüm yolları aramak için değerli bir platform sunan bu çalıştayın, gelecekte de düzenli olarak tekrarlanması gerektiği konusunda hemfikir oldu.