TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu 2025 Yılı Bütçe Görüşmeleri

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Toplantısı

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonu, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2025 yılı bütçesinin görüşmelerine başladı. Komisyon, Adalet ve Kalkınma Partisi (AK Parti) Samsun Milletvekili Mehmet Muş’un başkanlığında toplandı. Bugünkü oturumda, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın yanı sıra aşağıdaki kurumların bütçeleri, kesin hesapları ve Sayıştay raporları da ele alınacak:

• Gelir İdaresi Başkanlığı
• Türkiye İstatistik Kurumu
• Özelleştirme İdaresi Başkanlığı
• Sermaye Piyasası Kurulu
• Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu
• Kamu İhale Kurumu
• Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu
• Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu

Ayrıca, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Yatırımcı Tazmin Merkezi ve Bankalararası Kart Merkezi A.Ş.’nin Sayıştay raporları da değerlendirilecek.

Bakan Şimşek’in Sunumu

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in sunumunda dikkat çeken noktalar şu şekilde ifade edildi:

• Enflasyon Sorunu: Ülkemizin en önemli makroekonomik dengesizliği yüksek enflasyon olarak belirlenmiştir. Para politikasının gecikmeli etkilerinin daha net bir şekilde gözlemlenmesi bekleniyor.
• Yönetilen Fiyatlar: Yönetilen fiyatların, enflasyon hedefleri ile uyumlu bir şekilde belirlenmesi sağlanacak.
• Dezenflasyon Süreci: Yıllık enflasyon, beklenildiği gibi Mayıs ayında zirve yapmıştır ve Haziran ayında başlayan dezenflasyon süreci halen devam etmektedir. Son 5 ayda yıllık enflasyon, 26,9 puan azalarak %48,6 seviyesine gerilemiştir.
• Temel Mallardaki Düşüş: Para politikasına duyarlılığı yüksek olan temel mallarda enflasyon düşüşü daha belirgin olup, hizmet sektöründe ise ataletin sürdüğü görülmektedir. Özellikle kira ve eğitim gruplarındaki yüksek yıllık artışlar ile kiralardaki %25’lik tavan uygulamasının kaldırılması, enflasyondaki düşüşü sınırlamıştır.
• Gelecek Beklentileri: Enflasyondaki sertliklerin ortadan kaldırılması zaman alacak; ancak Ekim ayında tüm kesimlerin 12 ay sonrası için enflasyon beklentilerinin son iki buçuk yılın en düşük seviyesine düşmesi olumlu bir gelişme olarak değerlendirilmektedir.
• Ekonomik Aktivite: Enflasyondaki azalma ve destekleyici küresel koşullarla birlikte, gelecek yılın ikinci yarısında ekonomik aktivitede bir toparlanma öngörülmektedir.

Vergi Politikaları ve Borçlanma Stratejileri

Bakan Şimşek, ülkemizde vergi yükü algısının gerçeği yansıtmadığını vurguladı. Türkiye, toplam vergi yükü sıralamasında %20,8 ile 38 OECD ülkesi arasında en düşük vergi yüküne sahip üçüncü ülke konumundadır. OECD’de vergi yükü ortalaması %34, Avrupa Birliği’nde ise %41,2 seviyesindedir.

Düşük kamu borcuna rağmen, dezenflasyonu desteklemek, kamu tasarruflarını artırarak cari açığı azaltmak ve yapısal dönüşüm için mali alan yaratmak amacıyla bütçe disiplinini korumaya devam edeceğiz. Kayıt dışı faaliyetlerin yarattığı haksız rekabeti ortadan kaldırmak ve devletin gelir kaybını azaltmak adına gerekli tedbirleri alıyoruz. Bununla birlikte:

• Kira sözleşmelerinin e-Devlet kapısı üzerinden hazırlanmasına olanak sağladık.
• Akaryakıt satışlarında plaka bilgilerinin otomatik tanınmasını sağlayan Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi’ni geliştirdik ve 1 Ocak 2025’te uygulamaya geçeceğiz.

TL Borçlanma Mesajı

Hazine ve Maliye Bakanı, borçlanma politikalarını dört stratejik ölçüt üzerinden yürüttüklerini açıkladı:

• Kur Riskini Azaltmak: Ağırlıklı olarak TL cinsinden borçlanarak kur riskini azaltma hedefimiz devam ediyor. TL cinsi borcun stok içindeki payını 2023 sonuna göre 6 puan iyileştirerek %42’ye çıkardık.
• Vade Uzatma: Borcun vadesini uzatarak stokun refinansman riskini azaltıyoruz. Vadesine 1 yıldan az kalan senetlerin stok içindeki payını 6 puan azaltarak %17 seviyesine düşürdük.
• Faiz Riskini Sınırlama: Faiz riskini azaltmak amacıyla değişken faizli borçlanmanın payını sınırlıyoruz. Merkezi yönetim borç stokunun %70’i sabit faizli borçlardan oluşmaktadır.
• Likidite Yönetimi: Güçlü nakit rezervi tutarak olumsuz piyasa koşullarına karşı likidite ve refinansman riskini yönetmeyi hedefliyoruz.