Yapay Zeka Hatalarına Sigorta Yok: İş Dünyası Korumasız

Yapay zeka hata yaptığında veya yanlış bilgi ürettiğinde mevcut sigortalar bu zararı karşılamıyor; çünkü eski poliçeler yapay zekanın bu kendine has “uydurma” ya da “taraflı karar verme” gibi risklerine göre tasarlanmamış. Üstelik hata durumunda sorumluluğun yazılımcıdan alınıp sistemi kullanan şirkete yüklenmesi, işletmeleri büyük bir güvence boşluğuyla baş başa bırakıyor. Bu durum, acilen sadece yapay zekaya özel yeni sigorta paketlerinin çıkarılmasını zorunlu kılıyor.

Gallagher Re Yapay Zeka Risklerini İnceledi

Küresel reasürans ve sigorta brokeri Gallagher Re, Massachusetts Institute of Technology (MIT) ve Testudo iş birliğiyle hazırladığı yeni beyaz bültende, mevcut sigorta çerçevelerinin yapay zekadan (AI) kaynaklanan risklerle başa çıkmak için donanımlı olmadığını açıkladı.

Şirket, işletmeler yapay zeka sistemlerini günlük operasyonlarına entegre ettikçe, geleneksel sigorta ürünlerinin kapsamı dışında kalan risklerin ortaya çıktığını belirtti. Gallagher Re, yapay zeka tarafından oluşturulan riskler ile mevcut korumalar arasında büyüyen bir uyumsuzluk olduğunu ve bu durumun kuruluşları teminat boşluklarına karşı savunmasız bıraktığını vurguladı.

Yapay Zeka Riskleri ve Poliçe Sınırları

“Akıllı Sistemler, Kör Noktalar: Yapay Zeka Çağı İçin Sigortayı Yeniden Düşünmek” başlıklı raporda; sigortacılar, brokerler, reasürans ve sigorta şirketleri ile risk profesyonelleri için bu gelişmelere nasıl yanıt verileceğine dair kapsamlı bir kılavuz sunuldu. Raporda, hatalı veya uydurma çıktılar, taraflı karar alma mekanizmaları, zamanla model performansının düşmesi ve kusurlu eğitim verileri gibi yapay zeka sistemlerine bağlı sorumlulukların standart poliçeler altında çoğu zaman açıkça kapsanmadığına dikkat çekildi.

Yasal ve düzenleyici ortamdaki değişime de değinen firma, yapay zeka teknolojilerini kullananlara yönelik incelemelerin arttığını not etti. Sözleşme şartlarıyla kendi risklerini sınırlayan teknoloji sağlayıcılarından ziyade, sorumluluğun giderek artan bir oranda bu sistemleri işleten operatörlere yüklendiği ifade edildi. Gallagher Re, bu dinamik yapının şirketleri öngörülemeyen önemli risklerle karşı karşıya bıraktığını açıkladı.

Geleneksel Sigorta Kategorileri Yeterli Mi?

Rapora göre, yapay zeka kaynaklı riskler geleneksel sigorta kategorileriyle tam olarak örtüşmedi. Siber sigorta, teknoloji hataları ve eksiklikleri (T-E&O), ürün sorumluluk ve genel sorumluluk poliçelerindeki sınırlamalara işaret eden kurum; bu ürünlerin yapay zeka sistemlerinin kendine has hata biçimlerini ele almak üzere tasarlanmadığını vurguladı.

Sigorta piyasasının, bağımsız yapay zeka odaklı ürünler ve revize edilmiş poliçe zeyilnameleri geliştirerek yanıt vermeye başladığı gözlemlendi. Bu girişimlerin, teminat tanımlarını netleştirmeyi ve yapay zeka kullanımına özgü riskleri ele almayı amaçladığı ancak poliçelerin yapay zeka davranışlarını tam yansıtması için daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulduğu belirtildi. Ayrıca, yaygın olarak kullanılan yapay zeka modellerindeki bir hatanın birden fazla sektörde aynı anda hasar tetikleme potansiyeli (birikim riski), geleneksel katastrofik olaylardan farklı ve büyük ölçekli bir risk olarak tanımlandı.

Gallagher Re Siber Güvenlik Küresel Başkanı Ed Pocock, “Yapay zeka iş yapış şekillerini dönüştürürken, geleneksel poliçelerin asla karşılayamayacağı yeni bir risk sınıfı sunuyor. Bu çalışma, sigortacıların ve işletmelerin yapay zeka kaynaklı sorumlulukların gerçeklerini yansıtan çözümler geliştirmesi için bir yol haritası sağladı.” dedi.

InsurTech Küresel Başkan Yardımcısı Freddie Scarratt ise yapay zekanın hızlı benimsenmesinin, sigorta piyasasının bu risklere yanıt verme yeteneğini aştığını belirterek; sigortacıların ve reasürans ve sigorta şirketlerinin koruma açığını kapatmak için birlikte çalışması gerektiğini ifade etti.

Yapay zeka kaynaklı risklerin geleneksel branşların dışına taşması, küresel sigorta piyasasında yeni bir “uzmanlık alanı” ihtiyacını zorunlu kıldı. Türkiye piyasası açısından bakıldığında, yerel şirketlerin global modelleri kopyalamak yerine, Türk hukuk sistemindeki sorumluluk rejimine uygun özgün yapay zeka poliçeleri geliştirmesinin uzun vadeli etkisi, teknoloji yatırımlarının güvence altına alınması noktasında kritik olacaktır.