Çin’den Elektrikli Araç Bataryalarına Sıkı Denetim

Çin Sanayi ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı, elektrikli araç (EV) ve şarj edilebilir hibrit araç bataryaları için zorunlu yeni teknik standartlar açıkladı. Hedef, hızla büyüyen elektrikli araç pazarında artan yangın ve patlama risklerini azaltmak. Yeni düzenleme, araç üreticilerine daha yüksek düzeyde batarya güvenliği yükümlülükleri getiriyor.

Yeni standartlar, bataryaların belirli süreli testlerde alev almayacağını ya da patlamayacağını garanti altına alma şartı getiriyor. Testler, bataryalarda en sık görülen yangın nedeni olan “termal kaçak (thermal runaway)” olgusuna karşı önlem alınmasını amaçlıyor. Bu fenomen, hücre içi sıcaklık artışı kontrol altına alınamadığında zincirleme reaksiyonla bataryayı tutuşturuyor. Kurallar yalnızca sürücü ve yolcu güvenliğini değil, çevredeki mülklerin zarar görmesini de önlemeyi hedefliyor.

Yeni düzenleme, 2020 tarihli mevcut mevzuatın yerini alacak. Mevcut mevzuat, batarya yangını riski oluştuğunda en az beş dakika önceden uyarı sinyali verilmesini şart koşuyor. Temmuz 2026’dan itibaren yürürlüğe girecek yeni kurallar, bu şartları genişleterek çarpışma anındaki batarya tepkisi, hızlı şarj dayanımı, mekanik darbe direnci gibi başlıklarda da test zorunluluğu getiriyor. Bakanlık, düzenlemenin Mart 2025’te onaylandığını, ancak Nisan ortasında kamuoyuna açıklandığını bildirdi.

Çin’de elektrikli ve hibrit araçların toplam satışı, 2024’ten itibaren benzinli araçları aylık bazda zaman zaman geçti. Bu gelişme, Çin’in 2015’te belirlediği, 2025’e kadar %20 elektrikli araç satış oranı hedefini hızla geçmesine yol açtı. Beş yıl sonra revize edilen hedefle 2035’e kadar satışların %50’den fazlasının elektrikli araçlardan oluşması amaçlanıyor. Bu oran halihazırda bazı aylarda aşıldı. Uzmanlara göre bu büyümede, hükümetin on yılı aşkın süredir verdiği sübvansiyonlar, vergi indirimleri ve altyapı yatırımları etkili oldu.

CCTV’nin Haziran 2024 tarihli haberine göre, kamuoyunda yaygınlaşan NEV (Yeni Enerjili Araç) yangını içerikleri sosyal medyada yer alsa da, gerçek istatistikler elektrikli ve hibrit araçların benzinli araçlara göre daha düşük oranda yangın çıkardığını gösteriyor. Ancak yine de algı güvenliği zedeliyor.

Mart ayında yaşanan ve Çinli teknoloji firması Xiaomi tarafından üretilen bir sedanın karıştığı ölümlü kaza, ülkede büyük yankı uyandırdı. Araç, saatte 97 km hızla yol kenarındaki direğe çarpıp alev aldı. İleri sürüş destek sistemi (ADAS) açıktı. Kaza sonrası ülkede akıllı sürüş sistemlerine duyulan güven yeniden tartışmaya açıldı.

Bu olayın ardından Çin devlet medyası, araç üreticilerini akıllı sürüş kabiliyetlerini abartmaktan kaçınmaları konusunda uyardı. Yapay zekâ destekli sürüş sistemlerinin sınırları ve yol koşullarına tepkileri daha sert bir şekilde denetim altına alınmaya başlandı.